1. ÖZKAYNAKLAR (ÖZ SERMAYE) NEDİR? 🏦
Tanım: Öz kaynaklar, bir işletmenin sahip veya ortaklarının, işletme varlıkları (aktifleri) üzerindeki toplam haklarını ifade eder. İşletme varlıklarından tüm borçlar düşüldüğünde geriye kalan kısımdır.
Yani aslında... İşletmenin toplam değerinden (arabasından, binasından, kasasındaki paradan) dışarıya olan borçları çıkardığınızda, "safi" olarak ortaklara kalan değerdir. Bir evin değeri 1 milyon TL ise ve 400 bin TL kredi borcu varsa, sizin o evdeki "öz kaynağınız" 600 bin TL'dir.
Neden Önemli? İşletmenin finansal gücünü ve ortakların işletmeye olan bağlılığını gösterir. Ne kadar yüksekse, işletme o kadar "kendi ayakları üzerinde" duruyor demektir.
📌 Hafıza Notu (Muhasebe Eşitliği): AKTİF = PASİF (Borçlar + Özkaynaklar) → Buradan hareketle: Özkaynaklar = Varlıklar - Borçlar.
🏗️ Öz Kaynakların Yapısı (Sınıflandırma)
Tek Düzen Hesap Planı'nda (THP) öz kaynaklar 5 ile başlayan hesap grubunda izlenir:
| Hesap Grubu | Adı | İçeriği |
|---|---|---|
| 50 | Ödenmiş Sermaye | Ortakların taahhüt ettiği ve ödediği ana sermaye. |
| 52 | Sermaye Yedekleri | Kar dışı, sermaye hareketlerinden doğan artışlar. |
| 54 | Kâr Yedekleri | Kanun veya karar gereği dağıtılmayıp şirkette tutulan karlar. |
| 57 | Geçmiş Yıllar Kârları | Önceki yıllardan kalan ve henüz dağıtılmamış karlar. |
| 58 | Geçmiş Yıllar Zararları (-) | Önceki yıllarda edilen zararlar (Öz kaynağı azaltır). |
| 59 | Dönem Net Kârı (Zararı) | İçinde bulunulan yılın en son net sonucu. |